571.91
6.61
484.83
+24
Եղանակը Երևանում
Հայ
12:29 | 21 Հուլիսի 2017
Վարդավառ` ամենասիրելի ամառային տոնի պատմությունը, ավանդույթներն ու սովորույթները
Վարդավառ` ամառային սիրելի տոն
Վարդավառը Հայաստանում ժողովրդի ամենասիրելի ամառային տոներից մեկն է։ Այդ տոնին հանրապետության մայրաքաղաքում և մարզերում բոլորն են սպասում` փոքրից մեծ, քանի որ այդ օրը երեխաներին թույլ է տրվում անարգել բոլորին ջրել` երբ ցանկանան, իսկ մեծերը, թեկուզ մեկ օրով, կարող են կրկին վերադառնալ մանկություն։ Վարդավառի տոնը տարբեր օրերի է նշվում, այս տարի այն կնշվի կիրակի` հուլիսի 23–ին։
Աստծո Պայծառակերպության տոնը
Աստծո Պայծառակերպության տոնը կամ Վարդավառը նշվում է Զատիկից 14 շաբաթ հետո, այն Սուրբ Ծննդի, Մկրտության, Սուրբ Հարության, Սբ. Աստվածածնի Վերափոխման և Խաչվերաց տոների հետ համարվում է Հայ Առաքեյական եկեղեցու 5 տաղավար տոներից մեկը։

Վարդավառի տոնին նախորդում է մեկշաբաթյա պահքը, իսկ նրան հաջորդող երկուշաբթի Մեռելոց է` հանգուցյալների հիշատակի օր։

Пасха в Эчмиадзине
Վարդավառը նախաքրիստոնեական ժամանակաշրջանում
Տոնի անվանումը, ամենայն հավանականությամբ, «վարդ» արմատի հետ կապ ունի և կապված է վարդաջուր լցնելու ավանդույթի հետ, որը հետագայում փոխարինվել է սովորական ջրով:

Նախաքրիստոնեական Հայաստանում Վարդավառը կապվում էր հայկական դիցաբանության ջրի, սիրո, պտղաբերության ու գեղեցկության աստվածուհի Աստղիկի հետ։ Վարդեր նվիրելով և վարդաջուր ցողելով` Աստղիկը ողջ Հայաստանում սեր էր սփռում, իսկ կրակի աստված Վահագնը Չարի հետ հավերժական պայքարում, պահպանում և պաշտպանում էր այդ սերը։

Вардавар
Աստծո Պայծառակերպության քրիստոնեական լեգենդը
Աստծո Պայծառակերպության վայրը քրիստոնաեության մեջ անփոփոխ համարվում է իսրայելական Թաբոր լեռը։ Համաձայն Ավետարանի, Հիսուս Քրիստոսն իր Պետրոս, Հակոբոս և Հովհաննես առաքյալների հետ բարձրանում է լեռ`աղոթելու: Աղոթքի պահին Հիսուս նրանց առաջ պայծառակերպվում է՝ «դեմքը փայլեց ինչպես արեգակը. և նրա զգեստները դարձան սպիտակ`ինչպես լույսը» (Մատթեոս 17.2, Մարկոս 9.2, Ղուկաս 9.29):

Ապշած աշակերտների աչքերի առջև Քրիստոս խոսում է շուրջ հազար տարի առաջ վախճանված Մովսեսի և հրեղեն կառքով երկինք համբարձված Եղիա մարգարեի հետ: Ղուկաս ավետարանիչը պատմում է, որ նրանք խոսում էին Քրիստոսի երկրային կյանքի վերջին օրերի դեպքերի մասին, որ պիտի տեղի ունենային Երուսաղեմում (Ղուկաս 9.31)

Вардавар
Տոնի ավանդույթներն ու սովորույթները
Ժողովրդի մեջ Վարդավառի օրը, բացի ջուր ցողելոց, ընդունված է աղավնիներ բաց թողնել, որը խորհրդանշում է ջրհեղեղը, Նոյի ընտանիքի փրկությունը, Նոյի աղավնուն, որը նա երեք անգամ բաց է թողել տապանից։

Մեկ այլ սովորույթի համաձայն, այդ օրն ընդունված է հագուստը և վարսերը ծաղիկներով զարդարել, ինչը խորհրդանշում է Հիսուս Քրիստոսի Պայծառակերպության օրվա ուրախությունը։

Արդեն հաստատված կանոներով, Վարդավառին ընդունված է ջրով ցողել բոլոր պատահական անցորդների վրա։ Դա ողջույնի յուրօրինակ դրսևորում է, երբ գործի են դրվում ձեռքի տակ եղած բոլոր միջոցները` դույլերը, բաժակները, շշերը, անգամ ջրային ատրճանակները։ Եվ այստեղ ոչ մի վիրավորանք չկա, հակառակը, համարվում է, որ ջուրն այդ օրը բուժիչ հատկություն ունի։ Այդ պատճառով, եթե ձեզ ջրել են, ապա դա ձեզ միայն օգուտ և հաջողություն կբերի։

Вардавар
Տոնածիսական սեղան
Վարդավառին ավանդաբար Մատաղ է մատուցվում, այսինքն տրվում է գթասրտություն զոհաբերություն։ Ավետարանում ասված է. «Եվ երանելի կլինես, որովհետև փոխարենը քեզ հատուցելու ոչինչ չունեն։ Եվ դրա փոխարեն քեզ կհատուցվի արդարների հյարության օրը»։ (Ղուկաս .14:12-14).

Այդպիսով, մատաղը կամ մատուցվում է բարեգործական հացկերույթի տեսքով, կամ զոհաբերված կենդանու կամ թռչնի միսը բաժանվում է կարիքավորներին։

Вардавар

Աղանդերի սեղանն այդ օրն ավանդաբար զարդարվում է կրակի վրա խորովված խնձորներ, երբեմն ընկույզների, դարչինի հավելումով, և «Նազուկ» հայկական ազգային թխվածքով։

Вардавар
Եղանակը տրամադրում է
Այս տարի Վարդավառի օրը, Հայհիդրոմետկենտրոնի կանխատեսումնով, հանրապետության գրեթե ողջ տարածքում շոգ է լինելու։

Արարատյան դաշտավայրում, Երևանում, Սյունիքի ցածրադիր գոտիներում կիրակի սպասվում է +38...+39 աստիճան (օդի ջերմաստիճանը նորմայից բարձր կլինի 5-7 աստիճանով):

Շիրակի մարզում և Վայոց Ձորի լեռնային գոտիներում սպասվում 28...33 աստիճան տաքություն։, իսկ Կոտայքի մարզում և Արագածոտնում սպասվում է 25....30 աստիճան տաքություն։

Արցախում կիրակի օդի ջերմաստիճանը կհասնի +34...+37 աստիճանի։

Ինչպես երևում է, եղանակը բարենպաստ է սպասվելիք Վարդավառի տոնին, հետևաբար, ջրելու համար զինվեք դույլերով ու շշերով և համարձակ դուրս եկեք փողոց։

вардавар